Elması, kral mezaları ve hanlarıyla Amasya

Ekrem

Yönetici-Admin
Yönetici
Süper Mod
Üyemiz
Mesajlar
9,152

Elması, kral mezaları ve hanlarıyla Amasya
Amasya, Yeşilırmak Vadisi’de antik İpek Yolu güzergahı üzerinde bulunan Anadolu’nun en güzel kentlerinden biri olma özelliğini taşıyor.​

AMASYA - Arkeolojik araştırmalarla elde edilen bulgularda M.Ö. 5500 yıllarına dayanan 7500 yıllık bir kültür birikimine sahip Amasya, Kalkolitik Çağ, Tunç Çağı, Hitit, Frig, Helenistik, Roma, Bizans, Selçuklu ve Osmanlı kültürlerinde yerleşim bölgesi olduğu için, açık müze-kent görünümüne sahip illerimiz arasında yer alıyor.

Böylesine uzun süreçte geçmişi geleceğe taşıyan değerlerin saklandığı, tarihinde Ferhat ile Şirin örneği sevdaların yaşandığı, Lokman Hekim, Mihri Hatun, Strabon gibi sayısız ünlülerin yetiştiği Amasya; tarihin, bilimin, tüm kültür ve sanat değerlerinin beşiği olarak biliniyor.


Amasya, Osmanlı sultanlarının birçoğunun şehzadelik dönemlerini yaşadığı, Osmanlı’yı Cumhuriyet’e taşıyan değerlerin yetiştiği, Ulusal Kurtuluş Savaşında milli iradenin oluştuğu, Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün önderliğinde yeniden yapılanma kararlarının alındığı, Cumhuriyet’e giden ışıklı yolun başlıca kilometre taşı ve en önemli yazılı belge niteliğindeki Amasya Tamimi’nin yayımlanarak, “milletin istiklalinin tamamen milletin azim ve kararına bağlı olduğu”nun vurgulandığı önemli bir yerleşim merkezi oldu.

Büyükağa Medresesi.

TARİHİ YAPILAR

Şehir merkezinde yer alan birçok Selçuklu taş mimari eserleri örnekleri yanında, Yalıboyu adı verilen ve Yeşilırmak sahil şeridinin kale eteklerinde bulunan sur duvarları üzerinde yer alan, Osmanlı Dönemi sivil mimari örnekleri, yan yana dizilmiş Kastamonu, Safranbolu evleri misali, ortak bir plan ve cephe üzerine inşa edilmiş cumbalı, üçlü pencereli ferah Türk Evleri, önlerinden kıvrılarak akan Yeşilırmak ve üst yamaçlarındaki Kral Kaya mezarları ile birlikte Amasya’ya kimlik kazandırıyor.


Eski çağlardan günümüze uzanan bu mağaralar Amasya’ya “Krallar Vadisi” ünvanını veriyor.

M.Ö. 64 ve 63 yıllarında Amessia’ (Amasya) da doğan dünyanın ilk coğrafyacısı diye ün kazanan Sdabon’un “Amasya vaktiyle krallara aitti” cümlesi o meşhur coğrafya kitabında yer alıyor. Ayrıca Amasya kalesindeki mezarlar için “Bu çevre içinde kralların hem sarayları hem de mezar anıtları bulunur” diyor.
Amasya vadisinde irili ufaklı 18 adet mağara var. Bunların tamamının kral mezarı olduğunu söylemek zor. Şehir merkezinin kuzey yamaçlarını süsleyen beş büyük mağara ise “Kral mezarı”dır. “Kralkaya Mezarı” diye isimlendirilen mağaraların en önemlisi Aynalı Mağara’dır.

Bilindiği ve araştırmalardan anlaşıldığına göre, burasının bir kral mezarı olmasından öte ikamet edilmek üzere oyulmuş olması da muhtemeldir. Mağaranın iç yapısındaki genişlik bunu gösteriyor.


Aynalı Mağara
Amasya’nın en ünlü mağarası olan Aynalı Mağara, blok kaya parçası oyulmak suretiyle yerden 13 m. yüksekliğe ulaşan ihtişamlı bir mağara. Dış cepheden bakıldığı zaman güneş ışınlarının vurmasıyla parlaması, mağaraya halk arasında “aynalı” denilmesine neden olmuş.

Yer seviyesinden enine uzun birkaç taş basamakla mağaraya yaklaşılıyor. Mağaranın giriş kapısı ise 4,5 m. yükseklikte. Mağaraya giriş kapısından bakıldığında beşik tonozlu bir odanın yer aldığı dikkatleri çekiyor. İki odadan biri dikdörtgen, diğeri kare. Dikdörtgen olanı asıl mezar odasıdır. Burada mezar olduğu anlaşılan lahit şeklinde dikdörtgen bir oyuk var. Kare şeklindeki odada ise, üslup itibariyle, II. Y.Y.’da Bizanslılar tarafından yapılmış olacağı tahmin edilen freskler yer alıyor.

Tonoz kısmında altısı sağda, altısı solda olmak üzere on iki havari tasvirleri ile kuzey ve güney duvarlarında bir takım kadınlı erkekli figürler, doğu cephesinde ise İsa, Meryem ve Johannes’ten teşekkül eden Aziz kompozisyonlarının ana sahnesi yer alıyor. Hz. İsa’nın on iki havarisinden birinin Hıristiyanlığı bu mağaradan yaydığı rivayet edilir.


Amasya Heykelciği Fırtına Tanrısı Teşup
Amasya Merkez Doğantepe (Zara) beldesinde tesadüfen bulunmuş bir eser. Amasya-Çorum Devlet Karayolu’nun 25. kilometresindeki sapaktan ayrılarak ulaşılan Zara; aslında Hititlerden kalma antik bir kent.

Burada Hititler döneminden kale, baraj ve höyük yer alıyor. Dünya arkeolojisinin ünik eserlerinden biri olan Amasya Heykelciği, Doğantepe’nin güneybatısında, bugün mesken olmayan höyükten 1962 yılında toprak alınırken, tahminen yüzeyden 4 metre derinlikte bulunmuş. Arkeoloji literatüründe Amasya Heykelciği veya Hitit Fırtına Tanrısı Teşup olarak tanınan eser, Doğantepe’deki kült yerine tapınma için getirilmiş olabileceği gibi, buradaki tapınaklarda bulunan bir heykel de olabilir diye düşünülüyor.

Kalın kaşları, çukur gözleri, düzgün yivli hatlarıyla ılımlı görünmekle beraber, güçlü ve mağrur ifadesi, narin beden yapısı ile genç erkek tipindeki heykelin kayıp olan kol ve bacakları ve kendisi dikkatle incelendiğinde tahmini olarak belirlenebiliyor.

MÜZELER

Amasya Müzesi’nde sergilenen en eski eserler, Eski Tunç Çağı olan M.Ö. 3500-2100 yıllarına aittir. Bu dönemin Amasya’daki iki önemli yerleşim merkezi, Merkeze bağlı Mahmatlar ve Merzifon’a bağlı Oymaağaç köyleri civarında bulunuyor.



Amasya Müzesi’ndeki Hitit Çağı eserler M.Ö. 1850-1200 yıllarına aittir. Bu dönemde merkezi Hattuşaş olan Hitit Uygarlığı Amasya’ya da hakim olmuştur. Müzede Hititler’e ait Tanrıça Heykeli çok önemlidir. Amasya Müzesi’ndeki Hitit dönemine ait süzgeçli testiler, tabak, çanak ve çift kulplu kupalar kıymetli örneklerdir.

Amasya Müzesi, sikke kolleksiyonu bakımından dünyada sayılı müzelerden birisidir. Hellenistik, Roma, Bizans, Abbasi, Memluk, Musul Atabekleri, Selçuklu, İlhanlı ve Osmanlı devirlerine ait altın, gümüş, bronz ve bakır sikkeler bir kronolojik sıraya göre sergilenmektedir.



Tarihi Amasya evleri.

GEZİLECEK GÖRÜLECEK YERLER

Amasya Kalesi
Şehir merkezinde, Zübeyde Hanım Caddesi Mis-Un fabrikası yanından ayrılan yolu takiben gidilen mesire yerinin doğal güzelliği, otopark ve içme suyu bulunuyor. Hıdırellez, Mart dokuzu gibi sayılı günlerde halkın günübirlik piknik yaptığı bir yer.

Kızlar Sarayı
Kralkaya Mezarları çıkış yolu üzerinde şehir merkezinden 100 metre yükseklikte yer alıyor.

Çakallar
İl Merkezinin güneyinde, Ferhat Dağı eteğinde ve şehirden 250 metre yükseklikte yer alan Ali Kaya Et Lokantası açık ve kapalı mekanı, piknik alanı ve şehir merkezi ve vadisinin kuş bakışı izlenebildiği seyir terası yer alıyor.

Pirler Parkı
İl Merkezinde Pir İlyas Türbesi’nin de yer aldığı Pirler Parkı içerisinde Pirler Et Lokantası açık ve kapalı mekanları, yapay şelale, doğal dokusu ve piknik alanı olarak hizmet veriyor.

Çamlık Piknik Alanı
İl Merkezinin batı yakası, Meslek Yüksek Okulu bitişiğindeki Atatürk Ormanı içerisinde piknik alanları, doğa yürüyüşü parkuru (Treking), seyir terası gibi çekicilikleri yanında yeme-içme ünitesi ile hizmet vermektedir.

Ziyaret (Gölbaşı)
Amasya-Taşova karayolunun 3. kilımetresinden sola ayrılarak ulaşılan Ziyaret kasabasının girişinde havuz ve yeşil alanları kapalı ve açık lokantası yanında piknik yapma imkanı da bulunuyor.

Yeşil Yenice
Amasya-Taşova karayolunun 13. kilometresinden, sağa ayrılarak ulaşılan doğal güzellikleri 800 yıllık anıtsal çınar ağacı minyatür havuzlu mesire yerinde yeme-içme tesisi bulunuyor.

Uygur Çamlıgöl Sosyal Tesisleri
Amasya-Tokat karayolunun 35. kilometresinde bulunan tesis Uygur beldesinde yer almaktadır. 745 rakımlı ve 2000 m2 yeşil alan içerisindedir. Tesiste yeme-içme ünitesi, havuz, çocuk oyun bahçesi, otopark ve 10 adet kamelya bulunuyor.

Terziköy Kaplıcası
Terziköy kaplıcası İl Merkezine 36 Km. uzaklıkta olan Otel, motel, bungalov konaklama tesisleri, kapalı yüzme havuzları, özel kabinler; lokanta, gazino, kafeterya, geniş yeşil alanı, çocuk oyun bahçesi, park, otopark ve piknik alanları ile yerli ve yabancı ziyaretcilere hizmet sunuyor.

Şarlayuk
Merzifon-Gümüşhacıköy karayolunun 12. kilometresinden sağa ayrılarak ulaşılan mesire yeri doğal güzelliği, yeme-içme tesisi ve piknik imkanları ile yerli ve yabancı ziyaretcilerin uğradığı yerlerden.

Omarca
Gümüşhacıköy-Hamamözü karayolunun 12. kilometresinden sağa ayrılan tepe üzerindeki yolu takiben ulaşılır. Orman İşletme Müdürlüğünce düzenlenen çevre içme suyu, piknik ocak ve masaları, WC’si doğal güzelliği nedeniyle yöre insanının hafta sonları tercih ettikleri orman içi dinlenme yeri.

Yedi Kuğular Kuş Cenneti (Yedikır Barajı)
Amasya-Suluova karayoluna 7 km. uzaklıkta bulunuyor. Baraj gölü çevresinde yer alan doğal güzelliği, yürüyüş parkuru, DSİ sosyal tesisleri ve balık üretim tesisleri ile amatör balık avcılığı, nedeniyle bölgenin çekici piknik alanı durumundadır.

Göl; kuğu, yabankazı, yabanördeği, angut, karabatak ve balıkçıl vb. gibi 16 familyaya ait 34’den fazla kuş türünün barındığı bir kuş cenneti haline gelmiştir.


Borabay Gölü
Amasya-Taşova karayolunun 44. kilometresinden sola ayrılan Taşova-Samsun karayolunu takiben 14. kilometresinden tekrar sola ayrılarak ulaşılan ve 1050 rakıma sahip bir doğa harikası olan Borabay Gölü ve çevresi Bakanlar Kurulunca Turizm Merkezi olarak ilan edilmiş.

Ormanlık alan içerisinde her biri 3 yataklı 9 adet bungalov tii evler, gazinosu kamp imkanı, piknik alanları, doğa yürüyüşü ve dinlenme imkanları nedeniyle yerli ve yabancı ziyaretcilerin uğrak merkezi durumunda.

Süha Derbent - NTV-MSNBC
 
Üst Alt